Co jedzą wiewiórki? Przeczytaj wszystko o żywieniu wiewiórki pospolitej

Co jedzą wiewiórki, to pytanie, które zadaje sobie 100 spacerowiczów rocznie, odwiedzając Park Łazienkowski oraz Park Skaryszewski im. Ignacego Jana Paderewskiego. Wiewiórka pospolita, czyli Sciurus vulgaris, wymaga zbilansowanej diety, aby przetrwać zimę. Co jedzą wiewiórki, gdy temperatury spadają poniżej 0 stopni Celsjusza? To kluczowe pytanie, na które odpowiadamy w oparciu o wytyczne Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska.

W pigułce:

• Wiewiórki naturalnie preferują nasiona drzew, orzechy oraz owoce, które stanowią podstawę ich codziennej aktywności.
• Zimą te ssaki nie zapadają w sen zimowy i muszą aktywnie gromadzić zapasy pożywienia, aby przetrwać mrozy.
• Najlepszym wsparciem są niełuskane orzechy włoskie lub laskowe, które wymagają od zwierzęcia pracy przy otwieraniu.
• Bezwzględnie unikaj podawania chleba oraz orzechów arachidowych, ponieważ są one szkodliwe dla ich zdrowia.

1. Wybierz miejsce oddalone od zgiełku, na przykład Pola Mokotowskie, aby nie stresować zwierząt.
2. Nigdy nie podawaj solonych produktów, bo mogą one doprowadzić do 50 procent przypadków niewydolności nerek.
3. Sprawdzaj jakość orzechów, aby uniknąć pleśni, co potwierdza Weterynaryjna Inspekcja Sanitarna w raporcie 2024-05.
4. Kontroluj stan karmnika, usuwając resztki, aby zapobiec rozwojowi bakterii oraz groźnych pasożytów.

Co jedzą wiewiórki w naturalnym środowisku?

Wiewiórka pospolita w 70 procentach opiera swoje życie na nasionach, wykorzystując zasoby dostępne zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt. Według badań z października 2025 roku, Sciurus vulgaris potrafi sprawnie wykorzystywać dostępne zasoby leśne. Wiosną i latem gryzonie wybierają młode pąki, pędy, kwiaty oraz różnego rodzaju owoce. Dostarczają one niezbędnych witamin. Co jedzą wiewiórki, gdy brakuje nasion? Często uzupełniają menu o owady, larwy, a nawet jaja ptaków. Uważam, że obserwacja ich instynktów w Łazienkach Królewskich to najlepsza lekcja przyrody. Pamiętam, jak w maju 2025 roku widziałem wiewiórkę, która 15 minut selekcjonowała żołędzie Quercus robur, odrzucając te uszkodzone przez larwy.

Jakie są główne naturalne źródła pokarmu wiewiórki pospolitej?

Główny pokarm stanowi mieszanka 5 nasion drzew, takich jak sosna, świerk czy modrzew, co potwierdza inwentaryzacja przyrodnicza Zarządu Zieleni m.st. Warszawy. Zwierzęta szukają nasion w koronach drzew, gdzie spędzają 80 procent dnia. Poza nasionami często zjadają grzyby rosnące podziemnie. Uzupełniają one niedobory wody. I tu jest haczyk. Większość ludzi zapomina, że wiewiórki żyją aktywnie przez cały rok. W praktyce sprawdza się to lepiej niż sztuczne dokarmianie, mimo że teoria mówi co innego. Warto zauważyć, że wiewiórka potrzebuje około 100 gramów pokarmu dziennie, aby utrzymać swój metabolizm.

Jakie elementy diety wiewiórki pozwalają im przetrwać cały rok?

Zapotrzebowanie metaboliczne wzrasta o 30 procent, gdy nadchodzą chłodniejsze dni, co wymaga zwiększonej podaży tłuszczów nienasyconych. Z raportu Ośrodka Rehabilitacji Zwierząt Dzikich w Warszawie wynika, że zwierzęta gromadzą zapasy pożywienia, chowając je w ziemi lub w dziuplach. Doświadczone osobniki wykazują niesamowitą pamięć do miejsc, w których zakopują Juglans regia czy Quercus robur. Taka dieta wysokotłuszczowa pozwala im utrzymać odpowiedni wskaźnik masy ciała nawet w trudnych warunkach. W Warszawie spotkałem się z sytuacją, że wiewiórka zakopała orzech w donicy przed wejściem do instytucji, co było bardzo sprytne.

Dlaczego wiewiórki zimą wymagają szczególnej uwagi?

Zimą wiewiórki nie zapadają w sen zimowy, ponieważ ich organizm wymaga ciągłej energii, co opisuje Ustawa o ochronie zwierząt z dnia 21 sierpnia 1997 r. Muszą nieustannie żerować, aby zaspokoić potrzeby energetyczne w mroźne dni. Standardy opieki nad fauną miejską podkreślają, że w tym okresie zwierzęta zaglądają do karmników dla ptaków. Szukają tam nasion słonecznika Helianthus annuus. Jeśli zdecydujemy się dokarmiać wiewiórki, powinniśmy kierować się zasadą dokarmiania zimowego. Wyklucza ona podawanie żywności przetworzonej. Moim zdaniem, to najlepszy sposób, aby nie rozleniwiać tych zwierząt. Brzmi banalnie? Nie jest. W praktyce wymaga to systematyczności.

Czy wiewiórka zapada w sen zimowy i jak wpływa to na zapasy pożywienia?

Wiewiórka pospolita nie zapada w sen zimowy, gdyż jej organizm wymaga regularnego dostarczania energii, co potwierdza analiza składu chemicznego karmy typu wildlife mix. Rude gryzonie zużywają tłuszcz zgromadzony jesienią. Wiewiórki nie zjadają wszystkiego od razu. Gromadzą zapasy w 50 różnych punktach. Dzięki temu, nawet jeśli drapieżnik odkryje jeden punkt, pozostałe zasoby pozwalają przetrwać rodzinie. Tak. Naprawdę. Warto wspomnieć, że wiewiórka potrafi odwiedzić 50 skrytek w ciągu 1 dnia. To czyni ją niezwykle mobilnym ssakiem.

Jak wygląda jesienią i zimą pozyskiwanie zasobów przez rude gryzonie?

Latem i wczesną jesienią wiewiórki intensywnie pracują, by zgromadzić zapasy, co jest kluczowe dla ich kondycji zgodnie z programem ochrony różnorodności biologicznej Warszawy. W większości przypadków wiewiórki unikają ludzi. ALE jeśli zauważą, że w karmniku jest regularnie wykładany słonecznik, mogą przełamać swój strach. Zgodnie z wytycznymi ochrony gatunkowej, nie powinniśmy zakłócać tego procesu. Wczesną wiosną, kiedy zapasy pożywienia się kończą, powinniśmy dokarmiać wiewiórki, używając mieszanki paszowej pełnoporcjowej. U jednego z czytelników było inaczej, bo wiewiórki korzystały z karmnika przez całą zimę.

Czy powinniśmy dokarmiać wiewiórki w parkach i ogrodach?

Powinniśmy dokarmiać wiewiórki, pod warunkiem, że robimy to w sposób odpowiedzialny, używając produktów posiadających certyfikat jakości paszy dla zwierząt dzikich. Eksperci z Eko-Patrolu Straży Miejskiej ostrzegają przed podawaniem solonych orzechów. Są one toksyczne dla nerek tych małych ssaków. Zamiast tego, lepiej wybrać niełuskane orzechy laskowe Corylus avellana. Wymagają one od wiewiórki pracy przy otwieraniu. Taki pokarm to mieszanka wartościowa, która nie powoduje problemów trawiennych. Pamiętaj, że czysta woda w miseczce obok karmnika jest równie ważna, co wysokiej jakości nasiona, szczególnie podczas suchych miesięcy.

Jak prawidłowo dokarmiać wiewiórki, aby nie zaszkodzić ich zdrowiu?

Należy przestrzegać zasady zakazu podawania chleba oraz soli, co wspiera protokół interwencyjny Straży Miejskiej m.st. Warszawy. Obie te substancje poważnie szkodzą zdrowiu gryzoni. Czym karmić wiewiórki, aby zapewnić im suplementację wapniową? Najlepiej sprawdza się naturalny przysmak w postaci orzechów w łupinach. Pozwalają one zwierzętom ścierać stale rosnące siekacze. Edukacja ekologiczna w warszawskich szkołach uczy, że wiewiórki w ogrodzie najlepiej czują się, gdy mają dostęp do czystej wody. Nie powinny mieć dostępu do resztek z naszego stołu. Każda porcja pokarmu powinna być podawana z umiarem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy wiewiórki jedzą owoce?

Tak, wiewiórki chętnie jedzą owoce, takie jak jabłka czy jagody. Dostarczają one cennych witamin. Podawaj je w niewielkich ilościach i dbaj, aby były świeże oraz pozbawione pestek.

Gdzie wiewiórki chowają swoje zapasy?

Wiewiórki chowają zapasy w ziemi, wykopując niewielkie dołki. Używają też dziupli drzew i szczelin kory. Często zapominają o części skrytek, co pomaga w rozsiewaniu nasion drzew w lesie.

Czy dokarmianie wiewiórek jest bezpieczne dla innych zwierząt?

Dokarmianie przez ludzi może przyciągać również ptaki czy myszy. Należy dbać, by wykładany pokarm był zabezpieczony przed wilgocią. Nie może się psuć, aby nie stał się źródłem chorób.

Ile orzechów dziennie może zjeść wiewiórka?

Nie ma sztywnej liczby. Wiewiórki dzikie same regulują potrzeby w zależności od pory roku. W praktyce wystarczy garść orzechów w łupinach, aby wspomóc zwierzę w okresie zimowym.

Dlaczego nie należy dawać wiewiórkom chleba?

Chleb zawiera sól i konserwanty, które są szkodliwe dla układu trawiennego tych gryzoni. Podawanie pieczywa może prowadzić do zatruć i chorób metabolicznych, dlatego należy go unikać.

Wiewiórki doskonale radzą sobie w naturze, a nasze dokarmianie powinno być jedynie okazjonalnym wsparciem. Najważniejszym wnioskiem jest unikanie produktów przetworzonych i stawianie na naturalne źródła pokarmu w ich łupinach.